De klok terug, een uurtje erbij

We kunnen vannacht een uurtje langer slapen (behalve de mensen met kleine kinderen): de klok wordt om 03.00 uur een uur teruggezet wanneer de wintertijd weer ingaat.

In Nederland zijn winter- en zomertijd in 1977 ingevoerd. Voor die tijd hoefde de klok niet voor- of achteruit. Waarschijnlijk was de Amerikaanse geleerde Benjamin Franklin (1706-1790) de eerste die voorstelde eens na te denken over hoe effectief om te gaan met het daglicht.

Franklin vond het verspilling van zonlicht dat er ’s morgens vroeg niets gedaan werd met het zonlicht. De mensen konden ontzettend veel kaarsen en geld besparen als ze in de zomer een paar uur ‘eerder’ zouden beginnen.

Het artikel waarin hij dat schreef, was vooral humoristisch bedoeld en er werd ook niets mee gedaan.

De eerste die met een serieus plan kwam voor zomer- en wintertijd was de Brit William Willett (1856–1915). In 1907 kwam hij met het plan om de klok in de lente op 4 opeenvolgende zondagen steeds 20 minuten vooruit te zetten.

Op zondagen in september zou de klok dan weer steeds 20 minuten teruggezet moeten worden.

Tijdens de Eerste Wereldoorlog werd de zomertijd door de Duitsers voor het eerst ingevoerd. De oorlog was duur en om kolen te besparen besloot Duitsland op 30 april om 1 uur voor middernacht de zomertijd in te voeren.

Ook in de bezette delen van België en Frankrijk werd dit ingevoerd. Nederland volgde het voorbeeld een dag later. Engeland voerde de zomertijd 3 weken nadien ook in.

In 1946 werd de zomertijd afgeschaft. In 1977 werden zomer- en wintertijd echter alweer ingevoerd vanwege de oliecrisis. Door in de zomer langer gebruik te maken van het zonlicht, zou er energie bespaard worden.

Over de effecten van zomer- en wintertijd wordt al lang gediscussieerd. Een onderzoek naar de effecten van uurveranderingen op de gezondheid laat weinig nadelige resultaten zien: er is geen effect op het aantal hersenbloedingen en zelfdodingen, maar wel op bijvoorbeeld vermoeidheid, hoofdpijn en verkeersongevallen. Het BioClock Consortium, een internationale groep wetenschappers, pleit dan ook voor de natuurlijke tijd. (Bron: gezondheidenwetenschap.be) 

Ook de Hersenstichting pleit voor een permanente wintertijd. Door het verzetten van de klok moet de biologische klok zich elke keer weer aanpassen. Permanente wintertijd past het best bij ons dag-nachtritme en zorgt voor de minste verstoring van de slaap, aldus de Hersenstichting.

In ieder geval een fijne lange nacht vannacht.